De Koepel Gepensioneerden is de grootste belangenvereniging van gepensioneerden in Nederland met een kleine 100 lidverenigingen die samen 150.000 leden hebben. De Koepel komt onder het motto “de kracht van senioren” indirect op voor alle gepensioneerden en senioren in Nederland

Goede gesprekken met pensioenwoordvoerders CDA en GL/PvdA

Afgelopen week was John Kerstens, voorzitter van de Koepel Gepensioneerden, weer eens in Den Haag. Daar sprak hij met Elles van Ark en Mariëtte Patijn, sinds de afgelopen verkiezingen de nieuwe pensioenwoordvoerders van respectievelijk CDA en GL/PvdA.

Kerstens: ‘Zowat alle partijen hebben na de verkiezingen op 29 oktober nieuwe pensioenwoordvoerders. Na ze vorig jaar al aangeschreven te hebben om ze te feliciteren met hun mooie portefeuille en ze voor zover dat nodig was alvast kennis te laten maken met de Koepel Gepensioneerden en waar we voor staan, maken we nu een rondje. Dat is belangrijk. Om onze standpunten nog eens duidelijk voor het voetlicht te brengen. Maar ook om een relatie op te bouwen. Daardoor kun je elkaar als het nodig is snel vinden. En dat is belangrijk. Met Elles van Ark was het een eerste kennismaking. Maar het hielp dat ik de avond tevoren had gegeten met haar oude “baas” (Piet Fortuin, voorzitter van het CNV) en haar persoonlijk medewerker een oud-studiegenoot van m’n dochter bleek te zijn. Patijn (dochter van Schelto Patijn, oud-burgemeester van Amsterdam) daarentegen ken ik al jaren. We delen een verleden bij de FNV en ze is van de partij waarvoor ik zelf acht jaar in de Tweede Kamer zat.’

In de gesprekken is, mede in aanloop naar een eerste pensioendebat eind deze maand, met name stilgestaan bij de twee speerpunten van de Koepel Gepensioneerden: het waarmaken van de belofte van ‘beter zicht op een koopkrachtig pensioen’ en het versterken van de zeggenschap van gepensioneerden en hun vertegenwoordigers. Wat het eerste onderwerp betreft: na aandringen van de Koepel Gepensioneerden vindt nu een onderzoek plaats naar de mate waarin een aantal mede door de Koepel aangedragen voorstellen kunnen bijdragen aan het inlossen van de belofte van een koopkrachtiger pensioen. De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid stuurt naar verwachting voor het debat de uitkomsten daarvan naar de Kamer. Met betrekking tot de zeggenschap van gepensioneerden is eerder (ook na een lobby van de Koepel) eveneens een onderzoek toegezegd. In de eind vorig jaar naar de Kamer gezonden brief en in de inmiddels gevoerde gesprekken is aangedrongen op betrokkenheid van de Koepel bij een en ander.

De bedoeling is de komende tijd meer pensioenwoordvoerders te bezoeken. Dat doet Kerstens overigens samen met een medewerker van ANBO-PCOB en namens de andere bij De Seniorencoalitie aangesloten ouderenorganisaties.

Tenslotte: in de aanloop van bovenbedoeld debat zullen de voor gepensioneerden belangrijke speerpunten namens de bij de Seniorencoalitie aangesloten organisaties ook nog schriftelijk met alle woordvoerders worden gedeeld.

Eén zwaluw maakt nog geen zomer

Op 1 januari is de helft van alle gepensioneerden overgegaan naar het nieuwe pensioenstelsel. Dat is een uitvloeisel van de tweeënhalf jaar geleden in werking getreden Wet Toekomst Pensioenen. De afgelopen tijd zijn pensioenfondsen heel druk geweest om die overstap voor te bereiden. Want een van de doelstellingen van de wet was dan wel om pensioenregelingen eenvoudiger te maken, maar inmiddels is vriend en vijand het er over eens dat het er allemaal niet simpeler op is geworden. Niet voor pensioenfondsen, niet voor hun uitvoeringsorganisaties. En al helemaal niet voor deelnemers en gepensioneerden.

Hoe het ook zij: onlangs hebben dus heel wat fondsen die overstap gemaakt. Daarbij een flink aantal kleinere fondsen, maar ook een aantal hele grote: Bouwnijverheid, Metaal en Techniek (de ‘kleinmetaal’) en Zorg en Welzijn bijvoorbeeld. Het grootste pensioenfonds van Nederland, het ABP (Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds), stapt met ingang van 1 januari 2027 over. Een van de meest ingewikkelde punten bij die overstap is het op een eerlijke manier verdelen van het vermogen van het pensioenfonds over alle deelnemers (jong, oud of inmiddels ergens anders werkend) en gepensioneerden. Want straks krijgt iedereen zijn of haar eigen ‘pensioenpotje’.

De wet schrijft niet voor hoe die verdeling moet plaatsvinden. Alleen maar dat dat op ‘evenwichtige wijze’ moet gebeuren. Het is de taak van de besturen van pensioenfondsen om zo’n evenwichtige belangenafweging te maken. De Koepel Gepensioneerden (waarbij zowat alle verenigingen van gepensioneerden bij pensioenfondsen en pensioenverzekeraars zijn aangesloten) heeft zich vanaf het begin tegen de manier waarop die verdeling moet plaatsvinden aan bemoeid. Zo is de Koepel erin geslaagd om in de wet de verplichting opgenomen te krijgen dat de opvatting van verenigingen van gepensioneerden moet worden meegenomen in de uiteindelijke keuzes daarover. En dat bij die keuzes het onder het oude stelsel door gepensioneerden opgelopen koopkrachtverlies (de ‘indexatie-achterstand’) moet worden betrokken.

Dat, in combinatie met het feit dat pensioenfondsen straks minder grote buffers hoeven aan te houden, heeft ertoe geleid dat bij de overstap naar een nieuwe regeling een zogenaamde ‘invaarbonus’ kan worden verstrekt. Met andere woorden: dat de pensioenen op dat moment worden verhoogd. Soms een beetje, soms heel veel. Tot wel 20%.  Anders dan de term bonus suggereert gaat het dan niet om een eenmalig uit te betalen bedrag, maar om een levenslange verhoging die de gepensioneerde elke maand in zijn of haar portemonnee terugziet. Daarmee wordt in ieder geval een deel van het in de loop der jaren ontstane koopkrachtverlies goedgemaakt. En soms alles. Dat er zo’n groot verschil tussen pensioenfondsen, en dus tussen die invaarbonussen, zit komt omdat het ene pensioenfonds er beter voorstaat dan het andere.

Dat is mooi natuurlijk, zo’n verhoging van je pensioen. Maar dàt er geld vrijkomt voor zo’n verhoging is zoals gezegd vooral een gevolg van de minder strenge buffereisen in de nieuwe Pensioenwet. En dat komt op z’n beurt weer omdat het nieuwe stelsel minder hard dan het oude belooft dat pensioenen in principe nooit worden verlaagd. Ook in dat oude stelsel gebeurde dat trouwens wel eens. Zo moesten gepensioneerden die in de metaal hebben gewerkt ooit maar liefst 7% van hun pensioen inleveren. Overigens bevat het nieuwe stelsel, waarin pensioenen iets meer gaan meebewegen met de aandelenbeurzen, vooral voor gepensioneerden nog wel allerlei beschermingsconstructies om zo’n verlaging te voorkomen. Een deel van de oude buffers is daarvoor bestemd.

Nog belangrijker echter is dat iedereen zich realiseert dat die nu uitgekeerde invaarbonus niks zegt over of het nieuwe stelsel de belangrijkste belofte van de wet gaat waarmaken: dat ‘beter zicht op een koopkrachtiger pensioen’ ontstaat. Daarvoor is het nodig dat pensioenen na die overstap jaarlijks de prijsstijgingen bijhouden. De Koepel Gepensioneerden twijfelt eraan of dat gaat lukken. Daarom heeft de Koepel eerder aangedrongen op onderzoek daarnaar èn heeft ze een aantal instrumenten aangedragen die pensioenfondsen beter in staat moeten stellen die belofte in te lossen. Momenteel vindt daar, op verzoek van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, onderzoek naar plaats.

Wilt u ook dat in het nieuwe pensioenstelsel uw belangen als gepensioneerde goed en stevig worden behartigd? Word dan lid van een van de bij de Koepel aangesloten verenigingen van gepensioneerden of lokale seniorenverenigingen: https://www.koepelgepensioneerden.nl/lid-worden-loont/

Dit artikel verschijnt deze maand ook in Vijftig+ Magazine. Daarin schrijft John Kerstens, voorzitter van de Koepel Gepensioneerden, elke editie over onderwerpen die voor senioren van belang zijn. Een verzameling van die artikelen kunt u hier teruglezen: https://vijftigplusonline.nl/onderwerpen/koepel-gepensioneerden

Leden van de Koepel Gepensioneerden kunnen nu profiteren van een speciaal aanbod van Vijftig+ Magazine. Ga daarvoor naar onze pagina Ledenvoordeel en scroll naar onderaan de pagina.